Welkom op mijn weblog! Als kerkelijk werker in de Koningskerk (GKv Zwolle-Zuid) schrijf ik hier regelmatig over mijn ervaringen binnen en rondom het werk. Ook geef ik aandacht aan wat mij daarbuiten nog bezighoudt, mocht dit interessant kunnen zijn voor anderen. Veel leesplezier!
De buurt aan het woord
Zaterdag 8 oktober 2011 vond de Centrale Diaconale Conferentie 2011 in Bunschoten plaats, met als thema “Diaconaast, kerk zijn in eigen buurt”. Vanuit mijn ervaringen met het onderzoek in de buurt wat wij in Zwolle-Zuid hebben gedaan, mocht ik op deze conferentie de workshop “De buurt aan het woord” leiden.
Als je me echt zou kennen…
Als je me echt zou kennen, zou je weten dat… Met behulp van deze zin gaan scholieren in het KRO-programma Over de streep met elkaar in gesprek en de diepte in. Wat vaak volgt is pijn, gebrokenheid, verdriet, teleurstelling, verlies, angst en diepe eenzaamheid. De schok is niet zelden groot bij medescholieren, die nooit hebben geweten wat een ander aan deuken en butsen heeft opgelopen in zijn of haar leven. Continue reading
Tussentoestanden in Jezus’ woorden
“Wanneer we in de hemel niet mogen lachen, wil ik er niet naar toe“, schijnt Maarten Luther ooit gezegd te hebben. Achter de opmerking van deze grote Reformator gaan allerlei vragen schuil over het leven naar dit leven. Velen vragen zich af hoe het er zal zijn en ook vele verschillende beelden worden gecreëerd. Neem bijvoorbeeld reclames van Philadelphia en Nespresso (1, 2, 3) van enkele jaren geleden, waarin de plek op de wolken na dit leven wordt uitgebeeld.
Ideeën over het hiernamaals hebben mij altijd beziggehouden, deels theologisch, deels vanuit persoonlijke interesse. Daarom heb ik aan het einde van mijn studie de mogelijkheid aangegrepen om één van de meest intrigerende verhalen over het leven hierna vanuit de Bijbel eens wat nader te bestuderen. Ik heb het dan over Lucas 16:19-31, ook wel bekend als het verhaal van de rijke man en de arme Lazarus. Ik heb me verdiept in dit verhaal vanuit de vraag wat deze Bijbeltekst ons te zeggen heeft over het leven na dit leven. Het is een lang essay geworden, een echte theologische uiteenzetting. Wie er in geïnteresseerd is, kan het stuk hier downloaden. Snel op zoek naar de conclusie? Hieronder staat hij:
8 Gemakkelijke manieren om missionair te zijn
Een poging tot vertaling van het artikel “8 ways to be missional“. Met dank aan @_Stew_ (Michael Stewart)
Missionair zijn is geen activiteit die we in onze dagelijkse bezigheden inschuiven. Het is ons leven. Missie zou de manier van leven moeten zijn, niet iets wat we aan ons leven toevoegen. “Ga dus op weg en maak alle volken tot mijn leerlingen”, “Gedraag u wijs tegenover buitenstaanders”, “hoe u op de mensen moet reageren”, “wees steeds bereid om u te verantwoorden”. We kunnen missionair zijn op alledaagse manieren zonder onze overvolle agenda’s overhoop te gooien. Hier een paar suggesties:
Aanrader voor de hbo-theoloog: Praktijkgericht
Met recht heeft het boek Praktijkgericht de ondertitel Handboek voor de hbo-theoloog meegekregen. Waar ik als kerkelijk werker op allerlei manieren en via allerlei bronnen aan mijn informatie moet komen, biedt dit boek een mooi startpunt voor het binnenhalen van allerlei informatie en verdiepende stof voor zelfstudie.
Het boek begint met een schets van het beroep van de hbo-theoloog. Kort wordt de ontwikkeling van de eerste ‘ziekentroosters’ tot aan de huidige kerkelijk werkers weergegeven. De overbekende competenties worden opgesomd, waarbij weer even duidelijk wordt gemaakt waarom er gesproken wordt over competenties. Er wordt nogal eens wat meesmuilend gesproken over competentiegericht onderwijs, maar in de praktijk van mijn beroep ben ik nog altijd dankbaar voor die integratie tussen kennis, vaardigheden en houding. Dat onderwijs maakt mij nu tot een, in alle bescheidenheid, jonge professional die zich staande kan houden als kerkelijk werker.
Nog interessanter zijn de hoofdstukken die geschreven zijn voor de hbo-theoloog die actief is, namelijk over je eigen spiritualiteit, het voorkomen of overwinnen van een burn-out en werken aan blijvende verdieping. Ook deze hoofdstukken geven een lijst aan literatuur voor verdere verdieping van deze onderwerpen, waar ik absoluut mijn winst mee kan doen. De hoofdstukken helpen om weer even reflectief naar mezelf te kijken: hoe sta ik ervoor? Hoe pak ik dit aan en hoe zou ik dit beter kunnen doen? Bij dat laatste helpen de praktische handreikingen die worden gedaan.
Hoofdstuk twee gaat over de verschillende werkvelden van de hbo-theoloog. Ik herken mezelf het meeste in het werkveld gemeenteopbouwwerk. Dat neemt niet weg dat daarin ook pastoraal werk, missionair werk en jeugdwerk in terug komen. De hoofdstukken daarover zijn dan ook van meerwaarde om te lezen, ook weer omdat naast de beknopte omschrijvingen van het werkveld een verwijzing bieden naar extra verdiepende stof in de vorm van boeken, artikelen en websites.
Hoofdstuk 3 schrijft over dat wat je als hbo-theoloog in de praktijk tegenkomt. Arbeidsvoorwaarden en loopbaanontwikkeling geven een overzicht van dat wat belangrijk is en hoe dit in de breedte van het werkveld geregeld is. Dit was voor mij een ontdekking van hoe goed het geregeld is bij mijn werkgever, maar voor anderen kan het handvatten geven om op te komen voor verbetering van de randvoorwaarden van het beroep. Het tweede deel van dit hoofdstuk gaat meer over de praktijk van alledag in het functioneren, zoals werken met vrijwilligers, werken in een teamverband en omgaan met grenzen (in het pastoraat). Leidinggeven aan vrijwilligers is iets wat in mijn opleiding wat onderbelicht is geweest en waar ik dus nog wat te leren heb. Dit boek geeft me daarin mooi richting voor verdieping.
Het boek sluit af met allerlei relevante gegevens van opleidingen, cursussen, beroepsverenigingen (LPKW.nl mist nog!), interessante websites en cao’s.
Al met al is Praktijkgericht een waardig handboek geworden. Het leest lekker weg dankzij de prettige schrijfstijl en doordat het zich beperkt tot de hoofdzaken. Voor wie meer wil lezen en verdiepen geeft het boek steeds veel verwijzingen naar websites, onderzoeksrapporten en andere boeken. Het is herkenbaar, komt duidelijk voort uit contact met de mensen die in het werkveld staan en is zo, voor mij als kerkelijk werker, een boek wat zeker op de boekenplank hoort te staan.
Volg ook ontwikkelingen rondom de hbo-theoloog via twitter: twitter.com/hbotheoloog
Missionair gemeente-zijn: een pleonasme
In mijn onbezonnenheid en idealisme deed ik vorige week na een overleg waarin we spraken over onze gemeente een uitspraak die zomaar opeens boven kwam. Of dit het werk is van de Geest, durf ik niet te zeggen, maar hij is blijven hangen. Omdat hij me aan het denken zet, leek het me aardig om mijn gedachten erover eens op het digitale papier te zetten en het de wijde webwereld in te sturen, hunkerend naar gehoor en reactie.
Missionair gemeente zijn is een dubbelzegging, dat was de uitspraak die ik deed. Continue reading
In goed gezelschap
Een vrouw, de stem van Nederland, geheimen, popsterren, dansers, mollen, de x-factor, talent, een man, een zorro: er wordt in ons land massaal gezocht naar die ene speciale persoon die perfect past in het plaatje. Het ene programma of seizoen is nog niet afgelopen of er start een nieuw televisieprogramma waar een nieuw idool uit moet rollen. Blijkbaar zijn er steeds weer genoeg mensen die deze talentenjachten of zoektochten bekijken, want ze blijven elkaar opvolgen en om de gunst van de kijker strijden.
Het succes van deze programma’s wordt op verschillende manieren verklaard. Eén aspect hebben ze volgens mij gemeen en dat is dat we het zo ontzettend fijn vinden om ons met een bijzonder iemand te kunnen identificeren. Of hij of zij nu goed kan zingen, dansen of ongegeneerd zijn kalverliefde op televisie laat zien, wat is het toch heerlijk om even weg te dromen bij mensen die uitstijgen boven het gewone, alledaagse. Hoe zou het leven zijn wanneer het zich afspeelt als een succesverhaal, je de hitlijsten bestormd, heerlijk verliefd wordt op een verlegen maar lieve boer of mag spelen in een geweldige musical! Voor even word je wie je bewondert.
Eén van de Bijbelteksten die ik in de afgelopen tijd veel heb (voor)gelezen is Handelingen 4:1-13, met de nadruk op dat laatste vers. In deze verzen wordt zichtbaar wat het effect is van een aantal jaren in het gezelschap van Jezus zijn. Genezing, getuigenis, durf of vrijmoedigheid, kracht en vervulling met de Heilige Geest is wat Petrus en Johannes in hun leven na Pinksteren zichtbaar maken. Het was niet een theologische opleiding of een geweldig toerustingsprogramma wat hen zo vruchtbaar in Gods koninkrijk maakte, maar het voorbeeld van Jezus, de man waar ze mee optrokken. In Hem werd het echte leven zichtbaar en Petrus en Johannes identificeerden zich nu met Hem dankzij zijn Geest.
Ik verlang daar ook naar, me identificeren met Jezus zodat hij gestalte krijgt in mijn leven (Gal. 4:19)! Wat moet dat geweldig zijn, om op Hem te lijken en wat kan ik daar enthousiast van worden! Maar soms ook helemaal niet, want succes en bewondering in deze wereld kan ook zo aantrekkelijk lijken.Daarom vind ik het zo goed om deel uit te maken van een grote groep mensen die zich ook identificeert met Jezus, Hem wil uitstralen. Wat heb ik jullie nodig: mijn familie, vrienden, broers en zussen in Christus, offline en online. Wat hebben we elkaar nodig! Wil jij ook meehelpen om de kerk ( = het lichaam van Christus wereldwijd) de plek te laten zijn waarin je steeds weer op Jezus wordt gewezen? Want je wordt wie je bewondert.
I’m moved by this grace again and again
Your love so complete, how can I explain
I want to live for you!
I want to live for you!
Op zoek naar God
Ik weet het niet meer, ik ben het kwijt. Al wekenlang geven allerlei mensen in de digitale wereld in reactie op Heeks interview hun mening over alles wat er niet goed gaat in de kerk en wat kerk-zijn dan wel zou moeten zijn . Volgens Andy Hunter is de kerk niet de plek waar je God kunt vinden en in sommige kerken gebeuren allerlei wereldvreemde dingen die mensen zeker niet bij God brengen. Christelijke studenten in Ede zeggen juist dat God niet te vinden is in het café, maar dat je bij de kerk moet zijn, terwijl daar ook weer allerlei ‘nare’ christenen te vinden zijn die Godzoekers overspoelen met prachtige waarheden, theorieën en Bijbelteksten, waardoor de wanhoop en onduidelijkheid alleen maar toeneemt. En de bijbel… wat een moeilijk boek is dat! Waar is God te vinden?
De overtuiging dat de huidige kerken niet de plek zijn om God te vinden wordt op allerlei manieren duidelijk gemaakt. De gereformeerde kerken zijn passé, de kerk is dood (leve de koning) en als je God zoekt, verwacht hem niet te vinden in de kerk of in het café. En ook doordeweeks, op je werk of tijdens je studie God ontmoeten valt voor veel mensen niet mee (ik schreef daar eerder kort iets over).
Ik ben inmiddels gestopt om alle bijdragen te lezen van wijze mannen (waarom schrijven vrouwen daar eigenlijk niet over?) over ‘weer kerk zijn in de 21e eeuw’. Het vermoeit me, het wakkert het vuur niet aan, maakt me alleen maar droeviger over de kerk. Moeten we het dan verwachten van nieuwe initiatieven, nieuwe vormen van kerk-zijn? Is het de liquid-church, simple church of emerging church? Of kan de kerk wanneer hij herberg wordt of echt gemeenschap of vitaal en aantrekkelijk, gaat leven uit de bron, er is voor de buurt of doelgericht wordt weer worden gereanimeerd? Moeten we meer gaan bidden, actief en afhankelijk zijn of meer missionair gemeente zijn?
Zin
Als kerkelijk werker word ik geacht bezig te zijn met en verstand te hebben van gemeenteopbouw. Tegelijk moet ik het als jonge professional hebben van mensen die mij zijn voorgegaan en al heel wat meer jaartjes meelopen in kerkelijk Nederland. Op allerlei manieren laat ik mezelf inspireren door hen, dichtbij en ver weg, uit lang vervlogen tijden en in het hier en nu. Boeken worden volgeschreven (mooi overzichtelijk in dit boek: De gereedschapskist van de gemeenteopbouwer), terwijl Twitter en blogs overspoeld worden met tags over geloven, kerk-zijn en nieuwe kerkvormen. En ik doe er lekker aan mee, schrijf zo af en toe ook eens wat ik vind, stimuleer als kerkelijk werker het proces van gemeenteopbouw. Ik blijf bidden, lees boeken, kranten en weblogs, spreek mensen en collega’s, houd me bezig met huiskringen in de gemeente en zorg voor toerusting van allerlei vrijwilligers, allemaal tot opbouw van de gemeente.
Heeft het wel zin in een kerk die doodgaat of al dood is? Doe ik het wel op de juiste manier, met het goede gereedschap? En hoe meet ik dat eigenlijk? Groei in aantallen, vrucht, geloof, liefde, afname van eenzaamheid, euro’s?De meeste mensen die schrijven op een weblog over gemeenteopbouw of kerk-zijn, schrijven omdat ze hun verlangen willen delen en de juiste richting daarin willen wijzen. En misschien verwacht je dat ook in deze bijdrage.
Ik begon met “ik weet het niet meer”. Ook aan het einde van deze bijdrage blijf ik daarbij. Want ik weet het echt niet meer. Of ik nu eat, pray en love moet stimuleren, wijzen naar God of gaan emergen.
Anno Domini 2011
Goed voornemen: samen op zoek naar God. Luisteren naar hem. Laat hem de kerk maar bouwen, ik weet het niet meer.
Het noodlot van een klokkenluider
Terwijl de wereld gespannen uitkijkt naar de nieuwe documenten die WikiLeaks aan het publiceren is, houd ik me bezig met een andere klokkenluider, voor sommigen haast net zo controversieel als zijn collega-klokkenluider uit Australië. De reikwijdte van Heek in het Nederlands Dagblad is iets minder groot, maar dat mag de pret niet drukken. En de commotie drukt het ook niet.
Op mijn Twitterpagina heb ik min of meer beloofd enige aandacht te geven aan het interview met David Heek in het Nederlands Dagblad. Daarin wil ik ingaan op dat wat ik herken, of het nu wel of niet redactioneel gemanipuleerd is. Het risico van dat wat Heek en andere klokkenluiders doen is dat het twee kanten op reacties oproept, namelijk van verkettering en van omarming. Nu denk ik niet dat wat ik vind van de uitspraken van Heek gezien wordt als klokkenluiden, maar toch is het vanuit mijn positie, waarin ik als kerkelijk werker verbonden ben aan een gemeente van de Gereformeerde Kerk vrijgemaakt in sommige tijden een spagaat om te voorkomen dat ik mensen verlies en aan de andere kant mijn levensvisie geen geweld aan te doen. Gelukkig heeft mijn blog een bezoekersaantal van gemiddeld 1 persoon per dag, dus zo spannend zal het niet worden.
De les van de zonnebloem
Naar aanleiding van mijn vakantie heb ik me verdiept in “heliotropisme”. iet omdat ik opeens interesse heb in biologie, maar vooral omdat heliotropisme iets laat zien van kerkzijn.
Misschien ben je ze ook wel eens tegengekomen: uitgestrekte velden vol met zonnebloemen. Met name in Frankrijk zijn ze veel te vinden. Het ziet er prachtig uit. Je ziet ook, dat de zonnebloemen allemaal dezelfde kant op kijken. Maar wanneer je een lange wandeling maakt langs deze velden, zal het je opvallen dat veel van de zonnebloemen draaien gedurende de dag. De zonnebloemen die nog niet helemaal open zijn, draaien namelijk met de zon mee, van oost naar west. ’s Nachts draaien ze dan weer terug naar hun beginstand, gericht op het oosten. Wanneer de bloem volgroeid is, blijft hij gericht op het oosten.
Deze prachtige beweging, die heliotropisme heet, is een mooie les voor de kerk, ook voor onze gemeente. Continue reading